هم رسان: هر بار که با خطاهای هارد درایو و یا حتی یک رفتار عجیب و غریب روبرو می شوید، نباید در همان ابتدا آن را به هارد درایو نسبت داد، ابزار Check Disk می تواند کمک به سزایی برای شناسایی خطای به وجود آمده کند. در اینجا نحوه استفاده از این ابزار را در تمامی نسخه های ویندوز به شما نشان خواهیم داد.

نحوه عملکرد Chkdsk (زمان استفاده از این ابزار)
ابزار Check Disk که با نام chkdsk نیز شناخته می شود، برای یافتن و برطرف کردن عیب های پیش آمده کل هارد درایو سیستم را جستجو می کند. اگرچه این یک ابزار به دلیل صرف زمان زیاد فوق العاده و بی عیب و نقص نیست، اما می تواند از بروز مشکلات بزرگتر و همچنین حذف اطلاعات در طولانی مدت جلوگیری کند. ابزار Chkdsk بنا به نحوه اجرا دو فرایند را انجام می دهد:
· عملکرد اصلی Chkdsk بررسی کل سیستم فایل و متاداده های سیستم فایل روی یک پارتیشن از دیسک برای یافتن و برطرف کردن هر گونه خطای منطقی سیستم فایل است. این خطاها شامل ورودی های خراب در جدول فایل اصلی یک پارتیشن، توضیحات امنیتی نادرست درباره فایل ها و یا حتی درج زمان اشتباه و یا اطلاعات اشتباه درباره اندازه فایل ها می شود.
· همچنین Chkdsk می تواند به صورت اختیاری هر سکتور از حجم دیسک را اسکن کند تا بد سکتورها را شناسایی کند. بدسکتورها به دو صورت نمایان می شوند: بدسکتورهای منطقی یا نرم که در صورت نوشتن نامناسب داده ها ایجاد می شوند، بدسکتورهای سخت یا فیزیکی که به دلیل آسیب های فیزیکی در دیسک ایجاد می شوند. Chkdskتلاش می کند تا با رفع بدسکتورهای نرم و یا علامتگذاری بدسکتورهای فیزیکی به عنوان موارد غیرقابل استفاده، این موارد را برطرف کند.
شاید این موارد تا حد زیادی فنی باشند، اما جای هیچ نگرانی نیست، برای اینکه بدانید چه زمانی این ابزار را اجرا کنید نیازی به آشنایی کامل با جزئیات عملکرد آن ندارید.
توصیه می کنیم که ابزار chkdsk را به عنوان بخشی از فرایند حفظ و نگهداری متدوال در کناراستفاده از ابزار S.M.A.R.T برای درایوهایی که از آن پشتیبانی می کنند، هر چند ماه یکبار اجرا کنید. همچنین باید بعد از هربار خاموش شدن غیرطبیعی سیستم برای مثال در زمان قطع برق و یا کرش کردن سیستم این ابزار را اجرا کنید. گاهی اوقات ویندوز به صورت خودکار در حین روشن کردن سیستم یک اسکن انجام می دهد، اما در بیشتر مواقع شما خودتان باید این کار را انجام دهید. حتی در مواردی که با خطاهای عجیب و غریب در مورد لود شدن و یا کرش کردن اپلیکیشن ها مواجه شدید که از هیچ روش دیگری قادر به حل کردن آنها نبودید می توانید از ابزار chkdsk استفاده کنید.
به عنوان مثال شاید با این مشکل روبرو شده باشید که برنامه آتلوک پس از مدت کوتاهی از لود شدن به یکباره کرش شده است. پس از تست روش های مختلف، ممکن است اسکن chkdsk نشان دهد در جایی که فایل داده آتلوک ذخیره شده است سکتورهای بد وجود دارد. خوشبختانه در این مورد ابزار chkdsk قادر به برطرف کردن این مشکل می باشد و همه چیز به حالت عادی خود برمی گردد.
در صورتی که chkdsk با خطاهایی مواجه شود که قادر به حل کردن آنها نباشد، مخصوصا در صورت رویت سکتورهای بد واقعی ، داده ها غیر قابل استفاده خواهند شد. احتمال پیش آمدن چنین حالتی بسیار کم است، اما به هر حال می تواند اتفاق بیافتد. به همین دلیل باید هر چند وقت یکبار در فضایی مناسب از سیستم خود بک آپ بگیرید و همینطور قبل از اجرای ابزار chkdsk نیز باید یک بک آپ بگیرید.
نحوه عملکرد ابزار chkdsk در همه نسخه های ویندوزی شبیه به هم است. در اینجا از ویندوز 10 استفاده شده بنابراین اگر از ویندوز 7 یا 8 استفاده می کنید، ممکن است با محیط کار شما متفاوت باشد، اما طرز کار این ابزار یکسان است و در جاهایی که فرایند آن متفاوت باشد، به آنها اشاره خواهد شد. در مواردی که حتی ویندوز شما بالا نمی آید، درباره اجرای این ابزار از Command Prompt توضیحاتی ارائه خواهیم کرد.
نحوه چک کردن یک دیسک از ویندوز
اجرای ابزار Check Disk از ویندوز بسیار راحت است. در قسمت File Explorer بر روی درایوی که می خواهید آن را بررسی کنید راست کلیک کنید و سپس گزینه Properties را انتخاب کنید.


در پنجره Properties روی تب Tools بروید و از آنجا دکمه Check را بزنید.


در پنجره Properties روی تب Tools بروید و از آنجا دکمه Check را بزنید. در ویندوز 7 این دکمه Check now نام دارد.
در سیستم های ویندوزی 8 و 10 ممکن است ویندوز هشدار دهد که هیچ خطایی روی این درایو یافت نشده است. اما به هر حال شما باید با کلیک بر روی Scan drive یک اسکن دستی انجام دهید. در مرحله اول این ابزار بدون تلاشی برای برطرف کردن اشکالات موجود تنها یک اسکن انجام می دهد، بنابراین در این مرحله سیستم شما ری استارت نخواهد شد. در صورتی که این اسکن سریع خطاهایی را شناسایی کند، ویندوز این گزینه را به شما نشان خواهد داد. در صورتی که تمایل دارید این اتفاق بیافتد، باید ابزار chkdsk را از خط فرمان (command prompt) اجرا کنید، که در ادامه به این روش نیز می پردازیم.


پس از اتمام اسکن در صورتی که هیچ خطایی یافت نشد تنها کافی است که روی دکمه Close کلیک کنید.


در ویندوز7 زمانی که بر روی Check now کلیک می کنید، پیغامی را دریافت می کنید که می توانید از بین دو گزینه موردی را انتخاب کنید، برای مثال می توانید تصمیم بگیرید که این ابزار خطاهای سیستم فایل را به صورت خودکار برطرف کند یا اینکه به دنبال بد سکتورها بگردد. در صورتی که می خواهید هر دو کار را انجام دهد می توانید هر دو گزینه را انتخاب کرده و بر روی Start کلیک کنید. البته باید اضافه کنیم که با اضافه کردن گزینه اسکن بدسکتورها تکمیل فرایند زمان بیشتری طول خواهد کشید.


در صورتی که گزینه بر طرف کردن خطاهای سیستم فایل (fix file system errors) یا اسکن بدسکتورها (scan for bad sectors) را انتخاب کنید، ویندوز قادر به انجام یک اسکن در حین استفاده از دیسک نخواهد بود. در این صورت شما باید گزینه کنسل را انتخاب کنید و یا این که طوری برنامه ریزی کنید که با ری استارت شدن ویندوز یک بررسی دیسک انجام شود.


نحوه فعال و یا کنسل کردن یک Disk Check برنامه ریزی شده
در صورت عدم اطمینان از برنامه ریزی شدن یک اسکن دیسک در ری استارت بعدی، به راحتی می توانید این مسئله را از خط فرمان یا همان Command Prompt کنترل کنید. شما باید Command Prompt را با دسترسی های مدیریتی اجرا کنید. دکمه استارت را فشار دهید و command prompt را تایپ کنید. بر روی نتیجه یافت شده کلیک راست کرده و گزینه Run as administrator را انتخاب کنید.


در کادر مربوطه فرمان زیر را تایپ کنید و در صورت لزوم حرف درایو را عوض کنید.


در صورتی که یک دستور اسکن درایو برنامه ریزی شده از قبل داشته باشید، پیغامی درباره آن دریافت خواهید کرد.


در صورتی که ویندوز یک بررسی خودکار دیسک را برنامه ریزی کرده باشد، پیغامی دریافت خواهید کرد که نشان می دهد درایو آلوده است، که این به این معناست که در این درایو خطاهایی وجود دارد. این حاکی از این است که ویندوز در اولین استارت مجدد یک اسکن انجام خواهد داد. در صورتی که هیچ اسکن خودکاری برنامه ریزی نشده باشد، پیغامی دریافت می کنید که نشان می دهد که پارتیشن هیچ آلودگی ندارد.


شاید شما تمایلی برای انجام اسکن خودکار در زمان ری استارت سیستم نداشته باشید، می توانید این اسکن را با تایپ کردن فرمان زیر کنسل کنید:


شما هیچ نشانه ای برای کنسل شدن این اسکن مشاهده نخواهید کرد، اما این کار انجام خواهد شد. در واقع این فرمان مانع از انجام دستور chkdsk در درایو مورد نظر می شود. در صورتی که با ری استارت کردن سیستم متوجه یک دستور اسکن شوید، ویندوز در حدود 10 ثانیه به شما فرصت می دهد تا در صورت تمایل این اسکن را کنسل کنید.


نحوه استفاده از فرمان ChkDsk در خط فرمان
در صورتی که می خواهید از خط فرمان استفاده کنید( و یا اینکه به خاطر بالا نیامدن ویندوز مجبور به این کار هستید) می توانید کنترل بیشتری بر فرایند اسکن دیسک داشته باشید. همچنین در صورتی که از ویندوز8 یا 10 استفاده می کنید، این تنها راه برای تنظیم گزینه برطرف کردن خودکار خطاها یا اسکن بدسکتورها است.خط فرمان را با دسترسی مدیریتی باز کنید که می توانید این کار را با ضربه زدن به Windows+X و انتخاب (Command Prompt (Admin این کار را انجام دهید. شما باید از فرمان chkdsk  استفاده کنید. این فرمان از چندین گزینه پشتیبانی می کند اما ما تنها به دو مورد از آنها نیاز داریم: /f و /r .
در صورتی که فرمان chkdsk  را به تنهایی استفاده کنید، این فرمان تنها در حالت «فقط خواندن »اجرا می شود و بدون هیچ اقدامی برای برطرف کردن خطاهای احتمالی فقط آنها را گزارش می دهد. به همین خاطر این فرمان بدون ری استارت شدن سیستم اجرا می شود.


در صورتی که می خواهید فرمان chkdsk  در حین اسکن خطاهای منطقی سیستم فایل را نیز برطرف کند، /f را نیز به آن اضافه کنید. توجه داشته باشید که اگر این درایو، فایلی در حال اجرا داشته باشد، از شما سوال می شود که آیا برای ری استارت بعدی یک اسکن برنامه ریزی شود یا خیر


شاید بخواهید که فرمان chkdsk  بدسکتورها را نیز اسکن کند، در این صورت /r را به فرمان اضافه کنید. در صورت استفاده از /r گزینه /f هم به کار گرفته می شود، به عبارت دیگر این فرمان هم خطاهای احتمالی را اسکن می کند و هم بدسکتورها را. اگرچه این کار واقعا ضرورتی ندارد، اما می توانید هر دو گزینه /r و /f  را به طور همزمان استفاده کنید.


اجرای فرمان chkdsk /r  کاملترین اسکنی که می توان بر روی یک فضا انجام داد را شروع می کند، و در صورتی که شما فرصت کافی دارید به شما پیشنهاد می کنیم حداقل هر چند وقت یکبار یک اسکن سکتور انجام دهید.
البته می توانید پارامترهای دیگری نیز با فرمان chkdsk  استفاده کنید که در زیر به مواردی از آن اشاره کرده ایم:

امیدواریم با کمک ابزار Chkdsk تمام مشکلات درایوی سیستم خود را برطرف کنید و به راحتی و به صورت طبیعی با آن کار کنید.

منبع: howtogeek

دیدگاهتان را بنویسید